บทความ

ACC/AHA2025-2026 เปลี่ยนวิธีวัดความเสี่ยงที่ใช้ประกอบการตัดสินใจใช้ยาลดไขมัน

รูปภาพ
"บ้านบนเขา ที่มวกเหล็ก" สีอะคริลิกบนผ้าใบ 43 x 40 ซม. ( Last updated 9 Jan 2026) คุณหมอคะ  อยากทราบว่าไขมันในเลือดสูงแค่ไหนจึงจะใช้ยาลดไขมัน Statin และหากใช้เกณฑ์วัดความเสี่ยง ต้องวัดอย่างไร ............................................. ตอบครับ     คำถามของคุณตอบเป็นตัวเลขเป๊ะไม่ได้ เพราะมันไม่ใช่กฎหมาย แม้ว่าบริษัทยาจะพยายามทำให้มันมีสถานะเหมือนกฎหมายก็ไม่สำเร็จ หมายความว่าไขมันสูงแล้วหากหมอไม่สั่งจ่ายยาให้จะไปฟ้องเอาผิดหมอก็ไม่ได้เพราะศาลเขาไม่เล่นด้วย เพื่อให้คุณเข้าใจเรื่องนี้ผมขออธิบายแยกเป็นสี่ประเด็น ดังนี้ ประเด็นที่ 1.  ควรใช้ค่า LDL เป็นค่าหลัก      ในบรรดาค่าไขมันไม่ว่าจะเป็นโคเลสเตอรอลรวม ไขมันเลว ( LDL ) ไขมันดี ( HDL ) และไตรกลีเซอไรด์ ทั้งหมดนี้ LDL มีความสัมพันธ์กับอัตราป่วยและตายจากโรคมากที่สุด ดังนั้น  วงการแพทย์จึงใช้ LDL เป็นตัวหลักในการตัดสินใจกำหนดระดับความก้าวร้าวของการรักษาด้วยยา     อย่างไรก็ตาม  ปัจจุบันนี้มีหลักฐานว่าไขมันบางตัวเช่น Apolipoprotein B และ LDLc บอกความเสี่ยงของโรคได้แม่นยำกว่า LDL วงการแพ...

ยาลดน้ำหนักที่ FDA อนุมัติให้ใช้ในปี 2026

รูปภาพ
"Lonely Lake Hut ที่คาฮูรังกิ ปาร์ค นิวซีแลนด์" สีอะคริลิก บนผ้าใบ 40 x 40 ซม.      ปีใหม่ (2026) นี้ หมอสันต์หมายมั่นปั้นมือจะขึ้นชกกับโรคอ้วนให้เป็นกิจจะลักษณะดูซักที โดยเริ่มโหมโรงด้วยการเปิดแค้มป์เพื่อทำวิจัย 14 วันในช่วงหลังสงกรานต์เพื่อลดน้ำหนักแบบเอาจริงเอาจัง ใช้ทุกมาตรการที่ความรู้วิชาแพทย์ปัจจุบันนี้บ่งชี้ว่าดี รวมทั้งใช้ยาหากจำเป็นต้องใช้ ตั้งใจจะทำวิจัยแบบติดตามต่อเนื่องไป 5 ปีผลการวิจัยเป็นประการใดก็จะสรุปตีพิมพ์ในวารสารการแพทย์และเผยแพร่ทางบล็อกนี้เป็นระยะๆ จึงถือโอกาสนี้เริ่มด้วยการทบทวนงานวิจัยเรื่องยาลดน้ำหนักโดยเอาจดหมายเก่าซึ่งถามเรื่องยาลดน้ำหนักเมื่อปี พ.ศ. 2552 มา update ข้อมูลใหม่ให้ทันสมัยให้ท่านอ่าน .................................................. (Last updated 8 Jan 2026) คุณหมอสันต์คะ      ดิฉันอายุ 36 เคยน้ำหนักสูงสุดถึง 69 กก. (สูง 160 ซม.) เมื่อสองปีก่อน เป็นคนอ้วนง่าย เคยขาบวม ลดน้ำหนักกับหมอที่โรงพยาบาลเอกชนแห่งหนึ่ง หมอให้กินยาสามอย่าง ไม่ได้บอกว่าเป็นยาอะไร ยาที่ให้มาก็ไม่มีชื่อยาอยู่ด้วย คงกลัวเราไปหาซื้อกินเอง แต่หมอ...

นั่งโง่ๆ นี่ก็ดีเหมือนกันนะ

รูปภาพ
ชนบทฝรั่งเศส (ไม่ใช่ฟินแลนด์) วาดจากภาพถ่าย      เช้าวันนี้มีเพื่อนบ้าน 6 - 7 คน เอาอาหารเช้ามากินด้วยกันที่สนามหน้าบ้าน หลังจากคุยเรื่องไร้สาระกันได้พักใหญ่แล้วก็พากันนั่งเงียบๆมองดูวิวและซึมซับอากาศเย็นของยามเช้าหน้าหนาว แล้วก็มีคนหนึ่งพูดขึ้นว่า     "นั่งโง่ๆ อย่างนี้ก็ดีเหมือนกันนะ"     ผมถามเธอว่า     "นั่งโง่ๆ แปลว่าอะไร" เธอตอบว่า     "อ้าว อาจารย์ไม่รู้เรอะ นั่งโง่ๆมันเป็นภาษาของวัยรุ่นเค้า แปลว่านั่งเฉยๆอยู่งี้แหละ ไม่ยอมคิดไม่ยอมอ่านอะไรทั้งสิ้น"     ผมฟังคำตอบแล้วอุทานว่า     "เฮ้ย  นั่นมันคือความหลุดพ้นเลยนะ"     เพราะความหลุดพ้น ก็คือการหลุดพ้นจากกรงอันเหนียวแน่นของความคิดของตัวเอง     แล้วคำว่า "นั่งโง่ๆ" นี่ผมขอยกให้เป็นวาทะของปีใหม่นี้เลยนะ เพราะ "โง่" มันตรงข้ามกับ "ฉลาด" แล้วเจ้าตัวความฉลาด (intelligence) นี่แหละที่เป็นต้นเหตุให้เราเป็นทุกข์มากกว่าหมาแมวอยู่ทุกวันนี้ หมาแมวมันไม่ทุกข์มากเท่าเราเพราะมันฉลาดไม่เท่าเรา มันจะมีทุกข์ทางกายบ้างก็ตรงที่หากเป็นหมาแมวที่มีเจ้าขอ...

สวัสดีปีใหม่ พ.ศ. 2569 กับ 9 วิธีที่จะรู้ตัว

รูปภาพ
"ลมพัดแรงที่เกาะหมาก จันทบุรี"  สีอะคริลิกบนผ้าใบ 30x40 โดย..อาร์ตต๋อย       ถือโอกาสนี้สวัสดีปีใหม่ 2026 ซึ่งเป็นปีที่หมอสันต์เริ่มใส่เกียร์ว่างในเรื่องการงาน คือจะลดงานสอนทุกชนิดลง 50% เพื่อเอาเวลาไปทำเรื่องไร้สาระมากขึ้น อันได้แก่การปลูกผัก ปลูกป่า หัดสีไวโอลิน หัดวาดรูป และเดินทางธุดงค์ท่องเที่ยวต๊อกต๋อยไปในเมืองไทยนี่แหละ ก่อนที่ร่างกายจะเดี้ยงไปไหนไม่รอด โดยวางแผนไว้ว่าจะทำงาน 7 วัน แล้วก็เดินทางอีก 7 วัน สลับกันไป     และปีใหม่นี้จะเป็นปีที่ผมเริ่มใช้ชีวิตสามแบบตามแนวทางของธอเรียว (Thoreau) อย่างครบถ้วนจริงจัง คือ     1. Live simply ใช้ชีวิตแบบง่ายๆ      2. Live artfully ใช้ชีวิตแบบมีศิลปะหรือมีสุนทรียะ คือมองเห็นความงามจากทุกช็อตทุกมุมของชีวิต      3. Live deliberately ใช้ชีวิตแบบมุ่งมั่นตั้งใจ     มีคนถามผมว่าที่ว่าจะใช้ชีวิตแบบมุ่งมั่นตั้งใจนั้นหมอสันต์ตั้งใจจะทำอะไรอีกล่ะ เพราะก็ไหนพูดว่าจะเลิกทำงานแล้ว     ตอบว่าความมุ่งมั่นตั้งใจจริงจังของผมตอนนี้มีอย่างเดียวคือตั้งใจจะรู้ตัว (awarene...

จิตใน จิตนอก ความรู้ตัว ความคิด สติ ลมหายใจ

รูปภาพ
"Bear Lake ที่โคโลราโด อเมริกา" โดยมือใหม่หัดวาด  (หมอสันต์พูดกับสมาชิก SR)      เช้าวันนี้ อากาศเย็นๆกลางสนามโล่งๆอย่างนี้ เราจะทดลองปฏิบัติเพื่อทำความรู้จักกับความเงียบ แบบที่ฝรั่งเรียกว่า silence meditation      ทำไมต้องฝึก silence meditation      ย้อนกลับไปเมื่อวาน เราได้คุยกันถึงว่าชีวิตคือประสบการณ์ที่เกิดขึ้นในใจ ซึ่งมีองค์ประกอบแยกย่อยได้ห้าอย่างคือ 1. สิ่งเร้า (stimuli) 2. ความรู้สึก (feeling) 3. ความจำ (memory) 4. ความคิดต่อยอด (thought) 5. ความรู้ตัว (consciousness / awareness) และผมได้ย้ำความสำคัญของความรู้ตัวว่าเพราะมีความรู้ตัวเป็นผู้รับรู้อยู่ ประสบการณ์หรือชีวิตจึงเกิดขึ้นได้      ตัวความรู้ตัวนี้ เพื่อให้ง่ายต่อความเข้าใจ ผมขอแบ่งแยกย่อยว่ามันมีอยู่สองภาคก็แล้วกันนะ คือภาคที่มันไปรับรู้เกาะเกี่ยวผูกพันและหลอมรวมกับส่วนอื่นอีกสี่ส่วนข้างต้นกลายเป็นแต่ละประสบการณ์ในใจขึ้นมา ภาคนี้ผมขอเรียกตามภาษาง่ายๆที่มีผู้สอนบางท่านใช้กันอยู่ก่อนหน้านี้แล้วว่า "จิตนอก" ก็แล้วกัน       กับอีกภาคหนึ่งคือ...

การเสียชีวิตกะทันหันในผู้กินยารักษาโรคจิตโรคประสาทและยาต้านซึมเศร้า

รูปภาพ
หมอสันต์กำลังหัดวาดภาพสีอะคริลิกบนผ้าใบ นี่เป็นผลงานภาพวัวที่นอน หลับอยู่ในทุ่งหิมะที่เมืองแจ้คสันโฮล แล้วต๊กกะใจเสียงคนเดินจึงผงกหัวขึ้นมา   เรียนคุณหมอสันต์      ภรรยาของผมอายุ 51 ปี อยู่ๆก็ตาค้างนำส่งโรงพยาบาลแต่หมอช่วยไม่ทัน เธอเสียชีวิต ผมได้ขอให้หมอตรวจหาสาเหตุอย่างละเอียดโดยให้ถือเป็นกรณีเสียชีวิตแบบผิดธรรมชาติเพราะภรรยาของผมมีสุขภาพดีรูปร่างดีไม่เป็นโรคเบาหวานความดันหัวใจอย่างที่ใครๆเป็นกันทั้งสิ้น มีแต่กินยารักษาโรคไบโพลาและซึมเศร้ามาราว 15 ปี ผลการตรวจพยาธิทั้งสมอง หัวใจ ตับ ไต ไม่พบโรคอะไรเลย ผมข้องใจไม่หายจนนอนไม่หลับ คิดอยู่แต่ว่าภรรยาของผมเสียชีวิตจากอะไร ผมอยากรู้จริงๆว่าเธอเสียชีวิตกะทันหันเพราะอะไร อย่างน้อยข้อมูลดังกล่าวน่าจะมีประโยชน์ในแง่การดูแลสุขภาพแก่คนข้างหลังบ้าง       รบกวนคุณหมอช่วยวิเคราะห์ความเป็นไปได้ให้หน่อยนะครับ ขอบพระคุณครับ .......................................................... ตอบครับ      แม่เฮย.. พอหมอสันต์คิดจะเกษียณตัวเอง กะว่าจะเลิกเขียนบทความตอบคำถามเพราะชราแล้ว ก็มีจดหมายของคุณกรุณ...

หมอสันต์พูดข้ามช็อตกับรัฐบาลหลังเลือกตั้งเรื่อง " Wellness Tourism"

รูปภาพ
ภาพถ่ายระดับเซียน วัวนอนตากหิมะข้ามคืนมาถึงเช้าตรู่         ในทางการเมือง หมอสันต์เป็นได้แค่นักร้อง ได้จังหวะก็ร้อง จังหวะนี้เป็นจังหวะที่ต้องร้องเพราะบรรดาพรรคการเมืองที่จะลงเลือกตั้งกำลังเขียนนโยบาย ถ้าไม่รีบร้องตอนนี้ไปร้องตอนหลังเลือกตั้งเขาก็โบ้ยว่าทำไม่ได้เพราะไม่ได้เขียนเป็นนโยบายไว้ก่อนหาเสียง ผมจึงต้องรีบร้อง มีใยที่เพื่อนผู้หวังดีเขาจะเตือนอย่างไรก็ตาม คำเตือนของเขาก็เช่นรายหนึ่งบอกว่า       "..อย่าไปเสียเวลาเลย การเมืองของไทยติดหล่มอยู่ในวงจร "งกสามเส้า" ที่ไม่มีใครแก้ได้ กล่าวคือเมื่อผู้ออกเสียงเลือกตั้งส่วนใหญ่งกเงิน เขาก็จะเลือกได้สส.ที่งกเงินเข้ามา เมื่อสส.ส่วนใหญ่เป็นคนงกเงิน เขาก็จะเลือกได้รัฐบาลที่งกเงิน เมื่อได้รัฐบาลที่งกเงินก็จะสอนประชาชนให้งกเงินยิ่งขึ้นไปอีก เพื่อรอบหน้าจะได้เลือกเขาเข้ามาใหม่ เป็นวงจรซ้ำซากอยู่อย่างนี้ ทำให้รัฐบาลทำอะไรไม่ได้เลยนอกจากคอยหาเงินไว้เลือกตั้งครั้งต่อๆไป"     แต่ผมไม่เชื่อเขาหรอก ผมอาศัยมุมมองทางการแพทย์ คือได้ผลนิดเดียวก็รักษากันไปเถอะเพราะยังดีกว่าอยู่เปล่าๆ อย่างเช่นการใช้ยาสะแตตินป...