05 กุมภาพันธ์ 2558

เซ็กซ์เสื่อมในผู้ชาย (Erectile Dysfunction)

ผมรอดูว่าคุณหมอจะตอบเรื่องนกเขาไม่ขันเมื่อไหร่ แต่รอมาสองปีก็ไม่เห็นตอบ ตอบแต่เซ็กซ์เสื่อมในผู้หญิง อย่างนี้ก็ไม่ยุติธรรมครับ จะว่าไม่มีคนเขียนมาถามเลย ผมก็ไม่อยากเชื่อเพราะรอบๆตัวผมนี้ คนรุ่นเดียวกัน คือผม 57 ปี เพื่อนๆผมเกือบทุกคนใช้ไวอากร้า ผมเองก็ด้วยอีกคน ไม่น่าเชื่อว่าก่อนหน้านี้ไม่นานผมเองนี่คึกไม่เลือกเวลาเลยจริงๆนะครับ ตอนนี้ต้องมาอาศัยยาเสียแล้ว ที่ผมห่วงก็คือไวอากร้าถ้าเจอของปลอมจะมีผลเสียอะไรไหมครับ จะไปเอาแต่ของโรงพยาบาลมันก็แพงเหลือเกิน อีกอย่างหนึ่งผมลองใช้... (ชื่อสมุนไพรจีน) แล้วก็ได้ผลดี แต่ว่าใช้นานไปจะมีผลเสียอะไรไหมครับ เพื่อนบางคนเขาบอกว่าถั่งเช่าดีจริงแม้จะแพงก็คุ้มราคา แต่ในแง่พิษภัยของมันคุณหมอพอจะมีข้อมูลไหมครับ นอกจากใช้ยาช่วยแล้ว ผมต้องทำอะไรอีกบ้างครับเพื่อแก้ไขปัญหานกเขาไม่ขัน

................................................................

ตอบครับ

     ผมยอมรับว่ามีจดหมายถามเรื่องเซ็กซ์เสื่อมในผู้ชายค้างอยู่สองสามฉบับ ที่ไม่ได้ตอบไม่ใช่เพราะอคติอะไรกับเรื่องเซ็กซ์หรอกครับ แต่เป็นเพราะจดหมายค้างอยู่แยะ คราวนี้ได้โอกาสก็ถือว่ารวบตอบแล้วทุกฉบับนะครับ

     พูดถึงที่คุณเล่าว่าคุณเคยคึกไม่เลือกที่ ทำให้ผมนึกถึงโจ๊กฝรั่งเรื่อง “นายพลตรวจแถว” ที่คนรุ่นอาจารย์ของผมเล่าให้ผมฟังนานมาแล้วสมัยที่ไปออกหน่วยตรวจคนไข้หัวใจด้วยกันที่ต่างจังหวัด เรื่องมีอยู่ว่านายพลมารีน (นาวิกโยธินอเมริกัน) เวลาตรวจแถวทหารชอบพาลูกสาวไปด้วย ลูกสาวนายพลเธอก็ชอบนุ่งกระโปรงสั้นจู๋เวลาตามคุณพ่อไปตรวจแถว ท่านนายพลขณะเดินตรวจเห็นพลทหารยื่นหน้าอกออกมาพ้นแถวก็เอาไม้ตะพดเคาะหน้าอกโป๊ก แล้วถามว่าเสียงดังฟังชัดว่า

“เจ็บไหม” พลทหารตะเบ๊ะตอบว่าเสียงดังเช่นกันว่า

“ไม่เจ็บ..ครับท่าน” ท่านนายพลถามอีกว่า

“ทำไมไม่เจ็บ” พลทหารตะเบ๊ะตอบว่า

“เพราะผมเป็นมารีน ครับท่าน” ท่านนายพลชมว่า

“ดี”

     เดินไปอีกหน่อย เจอพลทหารอีกคนห่อไหล่ ท่านนายพลก็เอาไม้ตะพดเคาะไหล่ดังโป๊ก แล้วถามว่า

“เจ็บไหม” พลทหารตะเบ๊ะตอบว่า

“ไม่เจ็บ..ครับท่าน” ท่านนายพลถามอีกว่า

“ทำไมไม่เจ็บ” พลทหารตะเบ๊ะตอบว่า

“เพราะผมเป็นมารีน..ครับท่าน” ท่านนายพลชมว่า

“ดี”

     เดินไปอีก เจอพลทหารอีกคนหนึ่งกำลังเหล่ขาอ่อนของลูกสาวท่านอยู่พอดีแถมจู๋ของเขายังโด่ทะลุกางเกงอีกต่างหาก  ท่านจึงเอาไม้ตะพดเคาะเจ้าจุ๊ดจู๋ของพลทหารดังโป๊ก แล้วถามว่า

“เจ็บไหม” พลทหารตะเบ๊ะตอบว่า

“ไม่เจ็บ..ครับท่าน” ท่านนายพลถามอีกว่า

“ทำไมไม่เจ็บ” พลทหารตะเบ๊ะตอบว่า

“เพราะมันเป็นจู๋ของเจ้าคนที่อยู่ข้างหลังผม..ครับท่าน”

ฮะ ฮะ ฮ่า แคว่ก แคว่ก แคว่ก ตะแล้น ตะแล้น ตะแล้น

      เลิกคุยเล่นมาตอบคำถามของคุณดีกว่า เนื่องจากคุณไม่ได้ตั้งคำถามมาเป็นข้อๆ ผมจะเอาคำถามของจดหมายคนอื่นมารวมตอบเสียด้วยตรงนี้เลย

     1. ถามว่าแค่ไหนถึงจะเรียกว่าเซ็กซ์เสื่อมหรือนกเขาไม่ขัน ตอบว่าโดยคำนิยาม โรคนกเขาไม่ขัน (erectile dysfunction) คือ “ภาวะที่อวัยวะเพศชายแข็งตัวได้ไม่มากพอและไม่นานพอที่จะทำกิจทางเพศได้จนเป็นที่พึงพอใจ” คุณก็เอาคำนิยามนี้ไปตัดสินเอาเองก็แล้วกันว่าคุณเป็นโรคนี้แล้วหรือยัง อย่าหวังพึ่งให้แพทย์วินิจฉัย เพราะมาตรฐานการวินิจฉัยโรคนี้ในปัจจุบันยังไม่อนุญาตให้แพทย์ทำการตรวจร่างกายขณะกำลังทำกิจ (หิ หิ พูดเล่น)

     2. ถามว่านกเขาไม่ขันเพราะอะไร ตอบว่าสาเหตุใหญ่ที่สุดมีสามกลุ่ม

กลุ่มที่ 1. คือ เป็นโรคเรื้อรัง โดยเฉพาะอย่างยิ่ง เบาหวาน ความดัน โรคไตเรื้อรัง โรคหัวใจล้มเหลว

กลุ่มที่ 2. คือยาสาระพัดที่กิน เพราะยาที่ใช้รักษาโรคยอดนิยมในปัจจุบันนีั ส่วนใหญ่ทำให้เซ็กซ์เสื่อมได้ทั้งสิ้น ทั้งยาลดไขมัน ยาลดความดัน ยารักษาโรคหัวใจ ยาต้านซึมเศร้า ยาสะเตียรอยด์ บุหรี่ และแอลกอฮอล ล้วนมีผลได้ทั้งนั้น

กลุ่มที่ 3. คือโรคเครียดและโรคซึมเศร้า พูดง่ายๆว่ามีปัญหาสุขภาพจิต ซึ่งในกลุ่มนี้รวมถึงคนที่กะป้อกะแป้ไม่คึกคักเพราะอดหลับอดนอนบ้าง ไม่ได้ออกกำลังกายบ้าง ด้วย ที่คุณบอกว่ามองไปรอบตัวคุณเห็นมีแต่คนกินไวอากร้านั้นผมเชื่อ เพราะผมเคยนั่งแท็กซี่ซึ่งคนขับอายุ 54 และเป็นนักวิ่งระดับที่ลงทุนซื้อรองเท้าดีและวิ่งออกกำลังกายทุกวัน เขาคุยโขมงโฉงเฉงว่าเขาเจ๋ง ในบรรดาเพื่อนๆรุ่นเดียวกันคนอื่นกินไวอากร้ากันหมดแล้วแต่ตัวเขายังสบายมาก และเขาก็เชื่อว่ามันเป็นเพราะเขาออกกำลังกายนี่แหละ

     นอกจากกลุ่มสาเหตุหลักทั้งสามกลุ่มนี้ ยังมีจำนวนหนึ่งซึ่งจำนวนไม่มากที่มีสาเหตุจากความผิดปกติของระบบฮอร์โมน เช่น ฮอร์โมนต่อมไทรอยด์ต่ำเกินไป (hypothyroidism) หรือฮอร์โมนต่อมหมวกไตรวมทั้งฮอร์โมนเพศชายต่ำผิดปกติ

     3. ถ้าไปหาหมอ จะถูกตรวจอะไรที่น่ากลัวไหม ตอบว่าการประเมินของแพทย์มีน้ำหนักอยู่ที่การซักประวัติและการตรวจร่างกาย การตรวจร่างกายนั้นก็เป็นการตรวจร่างกายทั่วไปที่เน้นที่ความดันเลือดและความแรงของชีพจรที่ปลายแขนปลายขาซึ่งจะบ่งชี้ถึงโรคหลอดเลือดแดงส่วนปลายตีบ (PVD) อย่างไรก็ตามอย่างไรเสียแพทย์ก็ต้องตรวจดู “เครื่อง” ของคุณอย่างละเอียด ทั้งตรวจสภาพของตัวองคชาติอยุ่ในสภาพยืดหดตัวได้ตามธรรมชาติหรือเปล่า ตรวจลูกอัณฑะว่าเป่งแน่นตามปกติหรือเปล่า และทั้งหมดนี้แพทย์ถือว่าเป็นการตรวจร่างกายแบบธรรมดา ไม่ใช่การตรวจแบบรุกล้ำที่ถึงกับเลือดตกยางออก

    ส่วนการตรวจแล็บนั้นแพทย์จะเน้นตรวจน้ำตาลในเลือดหรือน้ำตาลสะสมในเม็ดเลือด (HbA1c)เพื่อประเมินเบาหวาน และตรวจการทำงานของไต (eGFR) เพื่อประเมินโรคไตเรื้อรัง ส่วนการตรวจเลือดหาระดับของฮอร์โมนเพศไม่ว่าจะเป็นฮอร์โมนเพศชายโดยตรง (testosterone) ฮอร์โมนตกไข่ (LH) ฮอร์โมนโปรแล็คติน ฮอร์โมนกระตุ้นไทรอยด์ (TSH) อันนี้บางหมอก็ตรวจบางหมอก็ไม่ตรวจ แล้วแต่ความชอบส่วนบุคคลของแพทย์ วิทยาลัยอายุรแพทย์อเมริกัน (ACP) เองก็ไม่ได้แนะนำให้ต้องตรวจฮอร์โมนเป็นรูทีนในการวินิจฉัยโรคเซ็กซ์เสื่อมในผู้ชาย ส่วนการตรวจที่พิเศษพิศดารกว่านี้เช่น CT หรือ MRI ไม่มีประโยชน์ในการประเมินโรคเซ็กซ์เสื่อมในผู้ชาย ไม่จำเป็นต้องตรวจ

     4. ถามว่าไวอากร้า ถ้าเจอของปลอมจะมีอันตรายไหม ตอบว่า ก่อนที่จะเรียนรู้ถึงพิษภัยของยาปลอม เราควรเรียนรู้ถึงผลข้างเคียงของยาไวอากร้าตัวจริง (sildenafil) กันก่อนดีกว่านะ ผลข้างเคียงที่เป็นกันบ่อยมากก็คือปวดหัว ร้อนวูบวาบ ปวดมวนท้อง ตามัว คัดจมูก ปวดหลัง ปวดกล้ามเนื้อ คลื่นไส้ เวียนหัว ผื่นขึ้น แต่ทั้งหมดนั้นคนใช้ไวอากร้าไม่มีใครยั่น ภาวะแทรกซ้อนรุนแรงที่เป็นที่เกรงขามในหมู่ผู้ใช้มีสามอย่าง ซึ่งไม่ได้เกิดขึ้นบ่อยนัก คือ

- อวัยวะเพศโตแล้วไม่ยอมเล็ก (priapism) พูดง่ายๆว่าชักธงชาติขึ้นแล้วเอาลงไม่ได้ ฟังเผินๆคุณอาจะนึกว่าดี แต่ถ้าคุณเจอของจริงแบบที่ต้องเอาผ้าขาวม้าคลุมแล้วนั่งล้อเข็นมาโรงพยาบาล (เพราะจะเดินมาก็อายคนเขา) แล้วคุณจะรู้ว่ามันซีเรียส

- ตามืดสนิทข้างเดียวบ้าง สองข้างบ้าง มืดแบบทันทีทันใด โดยไม่เกี่ยวกับโรคของหลอดเลือดที่ตา ภาษาแพทย์เรียกว่า non-arteritic anterior ischemic optic neuropathy (NAION) แบบว่าบอดจริง บอดสนิท บอดถาวร เพียงแต่ว่าโอกาสจะเกิดเช่นนี้มีน้อย คือมีรายงานไว้ 50 ราย จากผู้ใช้ไวอากร้าทั้งหมด 23 ล้านราย ซึ่งแน่นอนว่าสำหรับชายผู้เข้าตาจน ความเสี่ยงนี้ย่อมน้อยกว่าประโยชน์อย่างเทียบกันไม่ได้

-  หูดับ หรือหูหนวก แบบเฉียบพลัน บางคนก็มีเสียงเกิดขึ้นในหูทันทีทันใด

     นอกจากนี้ยาไวอากร้ายังใช้ร่วมกับยาบรรเทาอาการเจ็บหน้าอกจากหัวใจขาดเลือด (nitrate) ไม่ได้เด็ดขาด เพราะมันจะทำให้ความดันเลือดตกวูบจนเป็นอันตรายได้

   ทั้งหมดนั่นเป็นเรื่องของยาแท้นะ ยังไปไม่ถึงยาปลอมเลย ท่านผู้อ่านบางท่านที่คิดจะเริ่มใช้อาจจะถอยทัพไปเสียแต่ตอนนี้ก็ได้ ทีนี้มาว่าเรื่องยาปลอม คือยาไวอากร้าปลอมนี้มีสองชนิดนะครับ

ชนิดที่ 1. เป็นยาปลอมจริงๆ คือไม่มีเนื้อยา sildenafil หรือยาคล้ายๆกันเลยแม้แต่น้อย มีแต่แป้งและสี

ชนิดที่ 2. เป็นยาจริงแต่ว่าใช้ชื่อปลอม อย่าเพิ่งงงนะครับ หมายความว่าตัวยาเป็น sildenafil จริง แต่ใช้ชื่อการค้าว่าไวอากร้าซึ่งเป็นชื่อปลอม ส่วนขนาดหรือจำนวนมิลลิกรัมจะตรงตามที่ระบุไว้หรือเปล่าน้้นแล้วแต่ดวง เพราะไม่เคยมีงานวิจัยขนาดที่แท้จริงของยาปลอมพวกนี้เลย ตัวผมเคยส่งตัวอย่างยาที่คนไข้ให้มาไปให้กรมวิทย์ตรวจ พบว่ามีเนื้อยาจริงอยู่เพียง 1% กว่าๆ แต่คนที่เกี่ยวข้องกับการตรวจตัวอย่างยาที่ส่งมาจากหลายแหล่งเธอบอกว่าบางตัวอย่างมีเนื้อยาจริงถึง 200% ก็มี ซึ่งเป็นระดับสูงเป็นบ้าที่ทำให้จู๋แตกได้ทีเดียว

     หลักฐานวิทยาศาสตร์เรื่องพิษภัยของยาไวอากร้าปลอมก็ไม่มีใครวิจัยหรือตีพิมพ์ไว้เลย มีแต่หลักฐานระดับเรื่องเล่า คือข่าวหนังสือพิมพ์ Huffington Post ได้ลงข่าวผู้ชายคนหนึ่งซื้อยาช่วยอวัยวะเพศแข็งตัวชื่อ Virilis Pro ซึ่งเป็นผลิตภัณฑ์สมุนไพรของบริษัท Haute Health ไปกินก่อนมีเซ็กซ์แล้วขณะทำกิจก็มีอาการเจ็บจู๋อย่างแรงแล้วเลือดออกกระจายที่จู๋ขณะมีเซ็กซ์จนเลอะเตียงจนต้องเข้าห้องฉุกเฉิน แพทย์ต้องกรีดผิวหนังองคชาติเอาเลือดออกเพื่อป้องกันไม่ให้เนื้อตายจากการบวมเป่งเกินเหตุ

     โดยสรุปคำถามที่ว่ายาไวอากร้าปลอมมีอันตรายขนาดไหนผมตอบไม่ได้เพราะไม่มีหลักฐานวิทยาศาาสตร์ยืนยัน คุณไปลุ้นเอาเองก็แล้วกันนะครับ

     5. ถามว่าสมุนไพรจีนที่ชื่อ .... (ชื่อสมุนไพรจีน) หากใช้ไปนานจะมีผลเสียอะไรบ้าง ตอบว่าสมุนไพรจีนชื่อนี้คนไข้ของผมเคยเอามาให้ผมส่งไปวิเคราะห์ครั้งหนึ่ง ผมส่งไปที่กรมวิทย์ ผลวิเคราห์พบว่าเป็นตัวยา tadalafil ซึ่งเป็นยาฝรั่งที่ขายในชื่อการค้าว่า Cialis มีฤทธิ์และผลข้างเคียงคล้ายกับไวอากร้าเกือบทุกประการ พูดง่ายๆว่ามันไม่ใช่สมุนไพรจริง แต่ทำทีบอกว่าเป็นสมุนไพรจีน แต่ของจริงเอายาฝรั่งมายัดไส้ขาย ในตัวอย่างที่ผมส่งไปนั้นหนึ่งเม็ดมีความเข้มข้นของเนื้อยา 22 มก. ซึ่งมากกว่ายา Cialis ตัวจริงที่มีขนาดเม็ดละ 2.5 มก. บ้าง 5 มก. บ้าง 10 มก. บ้าง และ 20 มก.บ้าง

     6. ถามว่า "ถั่งเช่า" มีผลเสียหากใช้ระยะยาวอย่างไรบ้าง ตอบว่าไม่ทราบครับ เพราะวงการแพทย์ไม่มีความรู้เลยว่าถั่งเช่าคืออะไร มีสารออกฤทธิ์คืออะไร และมีผลการรักษาและผลข้างเคียงอย่างไร เรียกว่ามืดแปดด้าน ตอบไม่ได้ครับ

     7. ถามว่านอกจากยาไวอากร้าแล้วจะต้องทำอะไรอีกบ้างจึงจะหายจากเซ็กซ์เสื่อม ตอบว่า

     (1) ให้ตั้งต้นที่สนามหลวง คือไปหาหมอ คัดกรองโรคใหญ่ที่รักษาได้ ถ้าพบโรคก็รักษาเสียให้หมด ในส่วนของตัวคุณเองก็ปรับการใช้ชีวิตใหม่ คือ
   
     (2)จัดการความเครียดให้ดี เพราะมีหลักฐานว่าการจัดการความเครียดที่ดีทำให้นกเขาขันได้ (จริง ไม่โกหก ไม่เชื่อตามไปอ่านในบรรณานุกรม)

     (3) นอนให้พอ

     (4) ออกกำลังกายให้ถึงระดับมาตรฐาน คือออกจนหอบแฮ่กๆวันละสามสิบนาทีสัปดาห์ละห้าวันควบกับเล่นกล้ามอีกสัปดาห์ละสองวัน

     (5) ขจัดปัจจัยเสี่ยงที่จะก่อโรคเรื้อรังให้หมด ถ้าอ้วนก็ลดความอ้วน ถ้าไขมันในเลือดสูงก็ปรับอาหาร

     (ุ6) หยุดยาที่ทำให้เซ็กซ์เสื่อมถ้ากินยาเหล่านั้นอยู่ แต่ถ้าเป็นยารักษาโรคหลักที่เลิกไม่ได้ก็ต้องทำใจ ส่วนแอลกอฮอล์และบุหรี่ ถ้าดื่มหรือสูบอยู่ก็เลิกเสียด้วย เพราะสองอย่างนี้ทำให้เซ็กซ์เสื่อมได้ทั้งคู่

     8. ข้อนี้ผมแถมให้กับท่านผู้อ่านทุกท่านไม่เฉพาะผู้กำลังซื้อ หรือคิดจะซื้อยาปลุกเซ็กซ์มากินเอง ประเด็นคือบ่อยครั้งมากที่อาการเซ็กซ์เสื่อมเป็นอาการนำของโรคใหญ่ๆจริงๆที่หมอช่วยรักษาได้ เช่นเบาหวานระยะที่  2 หัวใจล้มเหลว หัวใจขาดเลือด โรคไตเรื้อรัง โรคซึมเศร้า โรคไฮโปไทรอยด์ โรคกังวลเกินเหตุ เป็นต้น การที่เมื่อรู้สึกว่าเซ็กซ์เสื่อมก็ซื้อยากินเองโดยไม่ไปหาหมอ หากเซ็กซ์เสื่อมเพราะโรคเหล่านี้ก็เป็นการปิดโอกาสตัวเองที่จะได้รับการวินิจฉัยและเข้าสู่กระบวนการปรับเปลี่ยนวิถีชีวิตเพื่อให้โรคเหล่านี้หาย ดังนั้นผมไม่สนับสนุนให้ท่านที่มีอาการเซ็กซ์เสื่อมแล้วรีบหาซื้อยากินเองตามเพื่อนๆนะครับ อย่างน้อยควรจะไปหาหมอสักหนึ่งครั้งเพื่อเอาให้แน่เสียก่อนว่ามันมีเหตุอื่นที่เป็นโรคที่ใหญ่กว่าหรือเปล่า


นพ.สันต์ ใจยอดศิลป์

บรรณานุกรม

1. Dangerous side effects of taking generic or fake Viagra type products. Accessed on February 5, 2015 at https://www.securemedical.com/dangerous-side-effects-of-taking-generic-or-fake-viagra-type-products.
2. American Urological Association. Management of Erectile Dysfunction. Available athttp://www.auanet.org/content/guidelines-and-quality-care/clinical-guidelines.cfm?sub=ed. Accessed February 5, 2015
3. Nehra A, Jackson G, Miner M, Billups KL, Burnett AL, Buvat J, et al. The Princeton III Consensus recommendations for the management of erectile dysfunction and cardiovascular disease. Mayo Clin Proc. Aug 2012;87(8):766-78. [Medline]. [Full Text]
4. Spitzer M, Basaria S, Travison TG, et al. Effect of testosterone replacement on response to sildenafil citrate in men with erectile dysfunction: a parallel, randomized trial. Ann Intern Med. Nov 20 2012;157(10):681-91.[Medline]
5. Goldstein I. The mutually reinforcing triad of depressive symptoms, cardiovascular disease, and erectile dysfunction. Am J Cardiol. Jul 20 2000;86(2A):41F-45F. [Medline]
6. Kalaitzidou I, Venetikou MS, Konstadinidis K, Artemiadis AK, Chrousos G, Darviri C. Stress management and erectile dysfunction: a pilot comparative study. Andrologia. Jul 3 2013;[Medline]