19 สิงหาคม 2555

ได้รับใบรายงานผลตรวจเอดส์แล้ว ไม่เข้าใจ


เรียน นพ.สันต์ ใจยอดศิลป์
คือว่าเพื่อนไปตรวจเลือด hiv มาค่ะ ผลที่ออกมาก็คือไม่พบเชื้อ แต่ก็ยังอยากทราบข้อความทุกๆบรรทัดในใบแจ้งผล ขอความกรุณาอธิบายให้ทราบทีค่ะคุณหมอ

ขอบพระคุณค่ะ

Ant-HIV (stat) : Negative
By screening test ECLIA, Elecsys/ Roche Diagnostic
(Electrochemiluminescence Immunoassey; ECLIA method, Sensitivity 100%, Specificity 99.97%)

………………………………….

ตอบครับ

เอาทุกบรรทัดเลยเหรอ แหม คุณเนี่ยใช้ผมคุ้มเลยนะ แต่โอเค.ครับ เอาก็เอา

     Anti-HIV (stat) : Negative แปลว่าผลตรวจภูมิคุ้มกันเอดส์แบบทันที ได้ผลลบ แปลครั้งที่สองว่าไม่มีภูมิคุ้มกันเชื้อเอดส์ แปลครั้งที่สามว่า ก็ในเมื่อไม่มีภูมิคุ้มกัน ก็ไม่นาจะติดเอดส์มา ยกเว้นเพิ่งติดมาหมาดๆจนร่างกายไม่ทันสร้างภูมิคุ้มกัน (ยังอยู่ใน window period) 

     By screening test ECLIA แปลว่า การตรวจครั้งนี้เป็นการตรวจคัดกรอง โดยใช้เท็คนิค ECLIA ย่อมาจาก Electrochemiluminescence Immunoassey บางครั้งก็เรียกว่า 4th Generation บางครั้งก็เรียกว่า Duo-test แปลว่าการตรวจคัดกรองเชื้อเอดส์ด้วยการควบสองวิธีตรวจเข้าด้วยกัน กล่าวคือ วิธีที่ 1. ตรวจภูมิคุ้มกัน (antibody) ซึ่งต้องรอให้ร่างกายสร้างภูมิคุ้มกันขึ้นมาก่อนจึงจะตรวจพบ วิธีที่ 2.  ECLIA ตรวจหาไวรัสตัวเป็นๆ ด้วย (จริงๆคือตรวจหาโปรตีน p24 ของตัวไวรัส) ซึ่งจะพบได้ทันทีโดยไม่ต้องรอ window period ดังนั้นคอนเซ็พท์เรื่องเวลาใน window period เดิมที่ศาลใช้ตัดสินคดีว่าต้องผ่านไป 3 เดือนบ้าง 6 เดือนบ้างนั้น เอามาใช้กับเทคนิค ECLIA ไม่ได้ เพราะเมื่อใช้ ECLIA จะร่น window period ลงเหลือประมาณ 28 วันเท่านั้น

     Elecsys/ Roche Diagnostic แปลว่าน้ำยาที่ใช้ตรวจ ECLIA นี้ยี่ห้อ Elecsys เป็นของบริษัทโรช ไดแอกโนสติก พูดง่ายๆว่าบรรทัดนี้เป็นการโฆษณาว่ารพ. ใช้ของมีสกุลรุณชาตินะ ไม่ได้ใช้ของถูก

     Electrochemiluminescence Immunoassey; ECLIA method, 

Sensitivity 100% แปลว่าการตรวจด้วยวิธี ECLIA นี้มีความไว 100% คือถ้าเอาคนเป็นโรคแล้วมีภูมิต้านทานเอดส์แล้วมาตรวจหนึ่งร้อยคนด้วยน้ำยานี้ จะตรวจได้ผลบวกทั้งร้อยคน ไม่หลุดลอดไปได้แม้แต่คนเดียว พูดง่ายๆว่าผลลบเทียม (คือเป็นโรคแต่ตรวจได้ผลลบ) ไม่มีเลย ถ้าตรวจได้ผลลบก็คือไม่เป็นโรคแน่นอน 100%

     Specificity 99.97% แปลว่าการตรวจ ECLIA นี้มีความจำเพาะ 99.97% กล่าวคือในบรรดาคนที่ไม่เป็นโรค 10,000 คน หากตรวจด้วยน้ำยา ECLIA นี้แล้วจะได้ผลลบจำนวน 9,997 คน จะมีอยู่ 3 คน (0.03%) ที่ตรวจได้ผลบวก ทั้งๆที่ไม่ได้เป็นเอดส์ หมายควาย เอ๊ย ไม่ใช่ หมายความว่ามีโอกาสได้ผลบวกเทียมอยู่ 0.03% อ่านแล้วงงไหมครับ ถ้างงก็แสดงว่าคุณนี่มีกึ๋นระดับเป็นนักศึกษาแพทย์ได้เลยเชียวนะ

     อธิบายให้ครบทุกบรรทัดแล้วนะครับ ตามสัญญา

น.พ.สันต์ ใจยอดศิลป์