14 มีนาคม 2554

ผ่าตัดไทรอยด์แล้วเป็นไฮโปไทรอยด์

เรียน คุณหมอสันต์

ขออนุญาตรบกวนปรึกษาคุณหมอ 2 เรื่องค่ะ
เรื่องแรก หนูอายุ 35 ปี เคยมีประวัติป่วยเป็นไทรอยด์ไฮเปอร์ตอนอายุ 13 ปี และได้รับการผ่าตัดไปแล้ว
ปัจจุบันหนูป่วยเป็นไทรอยด์ไฮโป เพิ่งทราบจากผลเลือดเมื่อปลายเดือน มค. นี้เองค่ะ
จากผลเลือด มีคลอเลสเตอรอล 238 ความเข้มข้นเลือด 11.7 ปริมาณเม็ดเลือดแดงอัดแน่น 35
ไทรอยด์ฮอร์โมน FT4 / 0.25 ไทรอยด์ฮอร์โมน TSH 99.70 ตอนนี้ นน. ขึ้นมา 5 Kg. (54Kg.)แล้วค่ะ
ได้รับยาวันละ 2 เม็ด แคลเซี่ยม 1 เม็ดยาบำรุงเลือด 2 เม็ด
อยากทราบว่า
สามารถตั้งครรภ์ได้หรือไม่ค่ะ และต้องปฎิบัติตัวอย่างไร อยากมีลูกในปีหน้าค่ะ
น้ำหนักจะลดลงกลับไปเป็นปกติหรือไม่
ทุกวันนี้ออกกำลังกาย โดย Weight Training ค่ะสามารถสร้างกล้ามเนื้อได้หรือไม่

........................................................

ตอบครับ

1. ผลเลือดครั้งสุดท้าย แสดงว่าคุณยังอยู่ในสภาวะไฮโปไทรอยด์ คือฮอร์โมนไทรอยด์ (FT4) ยังต่ำกว่าปกติ (ปกติไม่ต่ำกว่า 0.9) และฮอร์โมนกระตุ้นต่อมไทรอยด์ (TSH) ก็ยังสูงมากอยู่ (ปกติไม่เกิน 4 mU) แสดงว่าต่อมไทรอยด์ยังผลิตฮอร์โมนต่ำกว่าที่ร่างกายต้องการ ยาที่คุณทานอยู่ (แคลเซียมกับยาบำรุงเลือด) ไม่ได้รักษาไฮโปไทรอยด์ คุณจำเป็นต้องได้รับการรักษาไฮโปไทรอยด์ด้วยการกินฮอร์โมนไทรอยด์ทดแทนเช่นไทรอกซิน (thyroxin) ดังนั้นคุณควรกลับไปหาหมอต่อมไร้ท่อ (endocrinologist) เอาผลเลือดให้เขาดู และถามเขาว่าเขาจะรักษาไฮโปไทรอยด์ของคุณอย่างไร เพราะควรต้องรักษาไฮโปไทรอยด์ให้หายก่อน จึงจะคุยเรื่องการมีลูก

2. การป่วยเป็นไฮโปไทรอยด์สามารถตั้งครรภ์และมีลูกได้ แต่ต้องรักษาไฮโปไทรอยด์ขณะตั้งครรภ์ อย่าให้ฮอร์โมนไทรอยด์ตกต่ำ มิฉะนั้นลูกจะออกมาปัญญาอ่อนได้ ถ้าตั้งใจกินฮอร์โมนไม่ให้ขาด ลูกจะออกมาปกติ

3. น้ำหนักจะลดกลับเป็นปกติได้หรือไม่ ขึ้นอยู่กับเงื่อนไขหลายอย่างคือ (1) ต้องรักษาไฮโปไทรอยด์ให้หายก่อน หมายถึงระดับ FT4 และ TSH กลับมาเป็นปกติก่อน (2) สร้างนิสัยออกกำลังกายสม่ำเสมอได้ (3) ปรับโภชนาการ คุมอาหาร ให้กินอาหารให้พลังงานเข้าไปน้อยกว่าที่เผาผลาญทิ้ง ก็จะน้ำหนักลดได้

4. การออกกำลังกายด้วยวิธี weight training สามารถสร้างกล้ามเนื้อได้ และช่วยลดน้ำหนักได้ แต่ลดน้ำหนักได้ไม่ดีเท่าการออกกำลังกายทั้งแบบเล่นกล้ามและแบบแอโรบิกควบกันไปทั้งสองอย่าง ดังนั้นให้ออกกำลังกายทั้งสองอย่างควบกันจะดีกว่าอย่างเดียว

นพ.สันต์ ใจยอดศิลป์