16 กุมภาพันธ์ 2554

ไม่กระจ่างเรื่องไวรัสตับอักเสบบี.

คือว่า กำลังจะไปตรวจหาเชื้อและภูมิต้านทานไวรัสตับอักเสบบี เพื่อนำไปใช้เป็นหลักฐานประกอบการสมัครเรียน (เกี่ยวกับอาหาร) แต่เครียดมากเลยค่ะ กลัวว่าจะมีเชื้ออยู่ ทำให้ไม่ได้เรียน ลองเสิร์ชหาข้อมูลจากในเน็ตแล้วก็ยังไม่มีเว็บไหนให้คำตอบในสิ่งที่สงสัยได้ เลยค่ะ จึงอยากจะรบกวนถามคุณหมอในสิ่งที่สงสัยเกี่ยวกับการเป็นพาหะที่สามารถแพร่ เชื้อ ของโรคไวรัสตับอักเสบ บีค่ะ คือ อยากทราบว่า คนที่เป็นพาหะแพร่เชื้อไวรัสตับอักเสบบีได้นั้น หมายถึง คน(ส่วนน้อย)ที่ได้รับเชื้อแล้วร่างกายไม่สามารถกำจัดไวรัสออกไปจากร่างกาย ได้ ร่างกายยังคงมีเชื้อไวรัสอยู่ ถึงแม้ว่าร่างกายจะไม่แสดงอาการป่วยเลย ใช่หรือเปล่าคะ แล้วกรณีของคนที่เคยได้รับเชื้อไวรัสแล้ว อาจโดยไม่รู้ตัวเพราะไม่มีอาการป่วยหรือมีเพียงเล็กน้อย แต่ว่าร่างกายมีการกำจัดไวรัสออกไปจากร่างกายได้และมีภูมิต้านทานต่อโรคนี้ แล้ว คนๆ นั้นจะยังคงเป็นพาหะที่สามารถแพร่เชื้อไปติดคนอื่นได้อีกหรือเปล่าคะ แล้วกรณีที่ตรวจแล้วพบว่าไม่มีเชื้อและไม่มีภูมิต้านทาน ซึ่งแสดงว่ายังไม่เคยเป็นมาก่อน จะป้องกันโดยการฉีดวัคซีนจำนวน 3 เข็มนั้น จะสามารถป้องกันได้ตลอดชีพหรือเปล่าคะ

ขอบคุณล่วงหน้าสำหรับคำตอบค่ะ

..........................


ตอบครับ

1. คนที่เป็นพาหะ หมายถึงคนที่ได้รับเชื้อแล้วร่างกายไม่สามารถกำจัดไวรัสออกไปจากร่างกาย ได้ ร่างกายยังคงมีเชื้อไวรัสอยู่ ถึงแม้ว่าร่างกายจะไม่แสดงอาการป่วยเลย ใช่หรือเปล่าคะ ตอบว่าใช่แล้วครับ

การได้รับเชื้อมานี้ หากเป็นการได้รับมาจากแม่ตั้งแต่สมัยอยู่ในท้อง ร่างกายจะไม่รู้ว่าไวรัสนี้เป็นสิ่งแปลกปลอม จึงปล่อยให้ไวรัสขยายจำนวนอยู่ในตัวเป็นจำนวนมาก เป็นระยะการติดเชื้อที่เรียกว่า “ระยะไม่รู้จักกัน” (immune tolerance phase) บางคนกว่าร่างกายจะรู้ว่าไวรัสนี้เป็นศัตรูก็อายุปาเข้าไปยี่สิบสามสิบกว่าปีก็มี ถึงตอนนั้นจึงค่อยเริ่มสู้กัน นั่นหมายถึงเริ่มมีอาการของตับอักเสบ

2. คนที่เคยได้รับเชื้อไวรัสแล้ว ร่างกายมีการกำจัดไวรัสออกไปจากร่างกายได้และมีภูมิต้านทานต่อโรคนี้ แล้ว คนๆ นั้นจะยังคงเป็นพาหะที่สามารถแพร่เชื้อไปติดคนอื่นได้อีกหรือเปล่าคะ ตอบว่าไม่แพร่เชื้อให้คนอื่นแล้วครับ เพราะไม่มีเชื้อจะแพร่ เนื่องจากเชื้อตายหมดแล้ว

3. กรณีไม่มีเชื้อและไม่มีภูมิต้านทาน จะป้องกันโดยการฉีดวัคซีนจำนวน 3 เข็มนั้น จะสามารถป้องกันได้ตลอดชีพหรือเปล่าคะ ตอบว่าวงการแพทย์เชื่อว่าป้องกันได้ตลอดชีพครับ แต่หลักฐานที่มีอยุ่ตอนนี้ยังมีไม่ครบสามสิบปีดี หลักฐานที่มีอยู่ยืนยันว่าวัคซีนนี้ป้องกันโรคได้ต่อเนื่องเกินสิบปี แม้ระดับภูมิคุ้มกันจะตกต่ำไปมากแล้ว แต่เมื่อติดเชื้อเข้าจริงๆร่างกายก็รีบระดมสร้างภูมิคุ้มกันขึ้นมาได้ทัน

นพ.สันต์ ใจยอดศิลป์