13 ธันวาคม 2553

เป็นหงอนไก่ไปเรียบร้อยแล้ว วัคซีนจะช่วยอะไรได้ไหม

ตอนนี้เป็นหูดหงอนไก่ไปแล้ว วัคซีนป้องกันมะเร็งปากมดลูก ช่วยอะไรได้อีกไหมคะ บางข้อมูลบอกว่ามีผลให้การกลับเป็นซ้ำน้อยลง ไม่ทราบจริงหรือเท็จค่ะ ตอนนี้หาวิจัยอ่านเรื่องยารักษาหูดให้หายขาดอยู่ด้วย ยังไม่มีวี่แววเลยค่ะ โอกาสที่จะมียารักษาให้หายขาดอย่างซิฟิลิสพอจะมีบ้างไหมคะ รบกวนคุณหมอช่วยตอบให้ดิฉันพอมีกำลังใจหน่อยนะคะ

.....................................................................

ตอบครับ

ประเด็นที่ 1 เมื่อเราพูดถึงวัคซีนป้องกันมะเร็งปากมดลูกที่จะมาป้องกันหงอนไก่ ขอให้เข้าใจให้ตรงกันว่าเราหมายถึงวัคซีนยี่ห้อ Gardasil ซี่งป้องกันไวรัสได้สี่สายพันธ์ คือสายพันธ์ 6 และ 11 ซึ่งทำให้เป็นหงอนไก่ และสายพันธ์ 16 และ 18 ซึ่งทำให้เป็นมะเร็งปากมดลูก

ประเด็นที่ 2. วัคซีน HPV ป้องกันหูดหงอนไก่ให้กับคนที่เคยติดเชื้อมาแล้ว ไม่ให้ติดเชื้อซ้ำ (re-infection) และเคยติดเชื้อแล้วไม่ให้เชื้อกำเริบอีก (re-activation) ได้หรือไม่คำตอบก็คือว่าสมัยก่อนเราคิดว่ามันป้องกันไม่ได้ แต่ตอนนี้มีหลักฐานเพิ่มเติมจนชัดเจนแล้วว่ามันป้องกันได้ หลักฐานที่ว่าคืองานวิจัยที่มีชื่อว่า FUTURE III ซึ่งตั้งใจจะตรวจสอบประสิทธิภาพของวัคซีน Gardasil ในหญิงอายุ 27-45 ปีว่าจะได้ผลดีเหมือนหญิงอายุ 9-26 ปีหรือไม่ โดยเอาคน 3,817 คนโดยไม่เลือกว่ามีภูมิคุ้มกันหรือไม่มี ติดเชื้อแล้วหรือไม่ติด เอามาจับฉลากแบ่งเป็นสองกลุ่ม กลุ่มหนึ่งฉีดอีกกลุ่มหนึ่งไม่ฉีดวัคซีน (ยี่ห้อ Gardasil ) แล้วตามดู 4 ปี พบว่ากลุ่มคนอายุ 27-45 ปีที่ฉีดวัคซีนนี้มีภูมิคุ้มกันโรคเพิ่มขึ้นแน่นอนและมีความปลอดภัยเหมือนคนอายุ 9-26 ปี ผลพลอยได้จากงานวิจัยนี้คือได้มีการวิเคราะห์เพิ่มเติมเฉพาะคนที่เคยติดเชื้อแล้วซึ่งมีถึง 33% ของผู้ฉีดวัคซีนทั้งหมด ก็พบว่าวัคซีนช่วยป้องกันการติดเชื้อซ้ำและป้องกันเชื้อเดิมกำเริบได้ด้วย ซึ่งข้อมูลนี้จัดว่าเป็นข้อมูลใหม่ที่บริษัทผู้ผลิตได้ใช้ยื่นขอขยายข้อบ่งชี้การใช้วัคซีนต่อคณะกรรมการผลิตภัณฑ์แพทย์ในคน (CHMP) ของยุโรป

โดยสรุปก็คือ สำหรับคุณซึ่งติดเชื้อหงอนไก่มาแล้ว การฉีดวัคซีน Gardasil จะช่วยป้องกันการติดเชื้อซ้ำและป้องกันเชื้อเดิมกำเริบได้มากกว่าคนไม่ฉีดวัคซีนอย่างมีนัยสำคัญ ยังไม่นับประโยชน์ที่จะได้จากการป้องกันมะเร็งปากมดลูก ดังนั้นคุณจึงควรไปฉีดวัคซีนเสีย

ประเด็นที่ 3. เมื่อเป็นหูดหงอนไก่แล้วควรรักษาอย่างไร วิธีรักษามาตรฐานในปัจจุบันคือ (1) จี้ด้วยยา podophyllin ซึ่งมีฤทธิ์ป้องกันการแบ่งตัวของเซลหงอนไก่ (2) จี้ด้วยยาเคมีบำบัดเช่น fluorouracil (3) จี้ด้วยสารกัดกร่อนเช่น trichloroacetic acid 85% (4) รักษาด้วยทา หรือกิน หรือฉีด โปรตีนต้านไวรัส (interferons)

ประเด็นที่ 4. หูดหงอนไก่ หายขาดได้หรือไม่ ตอบว่าหายขาดได้สิครับ เพราะหูดหงอนไก่เกิดจากไวรัสในกลุ่ม papillovirus ซึ่งจัดว่าเป็นไวรัสกระหม่อมบาง ไม่ใช่ไวรัสดื้อด้านแบบเอดส์

ประเด็นที่ 5. ถ้าหูดหงอนไก่ผลุบๆโผล่ๆไม่หายสักที หมายความว่าอย่างไร ก็หมายความว่าเรามีปัญหาเรื่องภูมิคุ้มกันละสิครับ ก่อนอื่นก็ต้องไปตรวจคัดกรองเอดส์ (HIV) ก่อน เพื่อให้แน่ใจว่าภูมิคุ้มกันไม่ได้บกพร่องไปเพราะเชื้อเอดส์ เมื่อตรวจ HIV แล้วได้ผลลบ จึงค่อยมาบรรจงสร้างภูมิคุ้มกันของเราขึ้นมา ด้วยการ (1) นอนหลับพักผ่อนให้พอ จัดการความเครียดให้ดีอย่าปล่อยให้จิตตก (2) ออกกำลังกายสม่ำเสมอและหนักพอควรทุกวัน (3) ทานอาหารที่มีสัดส่วนของผักผลไม้สูงๆและโปรตีนสูงๆ แต่คาร์โบไฮเดรตและไขมันไม่ต้องสูง (4) อะไรที่เป็นความเสี่ยงต่อสุขภาพเช่นเหล้า บุหรี่ ให้เลิกซะ เรื่องพสพ.ก็จำกัดอยู่เฉพาะคนหน้าเดิม อย่าเปลี่ยนคู่บ่อย (5) ฉีดวัคซีนป้องกันโรคให้ครบ โดยเฉพาะวัคซีน HPV.. ต้องฉีดนะ

นพ.สันต์ ใจยอดศิลป์

บรรณานุกรม

1. Munoz N et al. Safety, immunogenicity, and efficacy of quadrivalent human papillomavirus (types 6, 11, 16, 18) recombinant vaccine in women aged 24–45 years: a randomised, double-blind trial. Lancet 2009; 373: 1949–57

2. Sanofi Pasteur MSD Press release. CHMP gives positive opinion to extend Gardasil® indication to include women to age 45 years and prevention of HPV-related disease through reactivation or reinfection. Accessed on December 12, 2010 at http://www.spmsd.co.uk/upload/public/Files/11/062910_Press_release_gardasil_confirmed_benefit_up_to_45_yrs_UKv3_UK_14361.pdf